Tasz schrijft…

Vandaag wil ik iets schrijven over een schrijver die ik zeer bewonder en die ik zelf vaak als voorbeeld neem. Zijn manier van schrijven, waar hij zwarte humor en satire, combineert met een schijnbaar eenvoudige schrijfstijl, is werkelijk geniaal en wordt door mij en vele anderen zeer gewaardeerd. Helaas is hij op 11 april 2007, nog geen twee weken, overleden. Een groot verlies in mijn ogen, vandaar deze blog over deze zeer bewonderde, maar ook verguisde schrijver, Kurt Vonnegut.Als jongste van drie kinderen, werd Kurt Vonnegut op 11 november 1922 geboren in Indianapolis. Met een architect als vader en een moeder die uit een welgestelde familie van brouwers kwam, groeide Kurt op. Hij studeerde aan Cornell Universiteit en schreef bijna twintig romans. Ook schreef hij vele korte verhalen, essays en toneelstukken.Zijn bekendste boek is Slaughterhouse Five. Dit boek verhaalt over het bombardement op Dresden in 1945, Vonnegut maakte dit bombardement zelf mee, terwijl hij als Amerikaans krijgsgevangene in hechtenis zat. In het boek wordt door Vonnegut Dresden beschreven na het bombardement. De stad ligt vol met lijken, gezien door Billy Pelgrim, die gedurende het verhaal, een verklaring probeert te vinden voor wat er is gebeurd. Dresden heeft een enorme impact op Vonnegut, maar pas in 1969, 25 jaar later, zou het boek Slaughterhouse-Five verschijnen. Het boek werd door de meeste scholen en bibliotheken verboden, maar massaal, door tegenstanders van de Vietnamoorlog, omarmd. Hierdoor verkreeg Vonnegut zijn cultstatus.Ondanks zijn schrijfsucces leed de schrijver vaak aan depressies; in 1984 deed hij zelfs een zelfmoordpoging, waar hij later ook over heeft geschreven. De meeste van zijn verhalen zijn doordrenkt met een waas van grimmigheid en ellende. Hierbij illustreerde hij zijn boeken zelf.Uiteindelijk is de schrijver afgelopen 11 april 2007 gestorven aan een hersenbeschadiging, die hij een paar weken eerder had overgehouden aan een val van de trap. Zijn vrouw Jill Krementz maakte het nieuws bekend.Zijn laatste boek, A Man Without a Country, kwam uit in 2005 en was een collectie biografische essays. Het boek eindigt met een gedicht, geschreven door Vonnegut, genaamd Requiem, en met deze laatste regels wilde ik deze terugblik op een groot schrijver beëindigen:When the last living thinghas died on account of us,how poetical it would beif Earth could say,in a voice floating upperhapsfrom the floorof the Grand Canyon,”It is done.”People did not like it here.Kurt Vonnegut werd 84 jaar oud.Carpe DiemNatasza - 23 april 2007

Pasen is alweer voorbij en ook dit jaar werd er in heel Nederland, door onze kinderen, naar de door de Paashaas verstopte eieren gezocht en bij het paasontbijt lekker gegeten. Wat mij echter ook dit jaar weer is opgevallen, is dat veel mensen eigenlijk niet eens meer weten wat Pasen inhoudt en niet alleen niet-gelovige mensen, welnee, ook veel braaf, opgevoede katholieken kunnen zich de betekenis vaak niet of nauwelijks herinneren.

Ik zat de donderdag voor Pasen bij de kapper en in de hele zaak was ik de enige die de achtergrond van het paasfeest kon uitleggen, toen een oudere vrouw en een andere kapster aan het debatteren waren waar Pasen nu eigenlijk voor stond. En dat terwijl ik zelf Boeddhist ben! Bij oud en jong is deze kennis toch wat versleten en weggezakt. Persoonlijk vind ik dat erg jammer. Zoals ik net al zei, zelf ben ik geen Christen, maar Boeddhist, maar het is mijn overtuiging dat als je mensen wilt begrijpen, je moet verplaatsen in hun schoenen en de religie die men aanhangt speelt daar een grote rol in. Vandaar dat ik, ook al ben ik Boeddhist, de Bijbel, de Koran, de Thora, en andere literatuur van andere religies heb gelezen en bestudeerd. Dus vandaag geen verhaal, gedicht of columns, vandaag krijgen jullie een spoedcursus: Wat is dat Pasen nu eigenlijk? Have fun.

Dus wat houdt Pasen nou eigenlijk in, behalve het lijdensverhaal, eieren zoeken en springende paashazen met kleurige mandjes? Wat staat Pasen nou eigenlijk voor?

In eerste instantie was Pasen een Heidens feest. Pasen zou ontstaan zijn uit een feest ter ere van de Godin van de Sensuele Liefde en Vruchtbaarheid: Astoreth/Astarte/Isjtar. Een ander verhaal is dat Pasen afstamt van een feest ter ere van de Godin van de Dageraad: Eostre of van een lentefeest ter ere van de Teutoonse Godin van Licht en Lente: Eastre. Het feest was bedoeld om de demonen van de winter te verjagen.

Maar hoe is het tot dit liturgische feest gekomen? Waarom vieren wij Pasen zoals we het nu kennen? Oorspronkelijk komt het liturgische, christelijke feest voort uit de Joodse traditie: Pesach genaamd. Hierin herdenkt het Joodse volk de uittocht uit Egypte onder aanvoering van Mozes. Jezus, is op deze herdenkingsdag (vrijdag) gekruisigd.

Met Pasen vieren we de opstanding, en de vrijdag daarvoor herdenken Jezus´ dood en dat hij voor ons aan het kruis is gestorven. Eigenlijk is het vreemd, Goede Vrijdag en Pasen. Het lijden, sterven en de opstanding. Nergens in de geschiedenis is iemands dood, of beter gezegd: iemands executie, zo bejubeld als die van Jezus. Niet omdat hij slecht was, maar juist omdat hij een goed mens was, de zoon van God, hoewel hij dit zelf nooit heeft gezegd. Jezus stierf voor ons, hiep, hiep, hoera, want hij stond daarna weer op.

Eigenlijk is Pasen niets anders dan een bescheiden versie van Kerstmis. Alleen is de reden om iets te vieren met Kerstmis wel een vrolijk feit. De geboorte van de zoon van God, maar goed de reden dat dit vrolijk is, is omdat we weten dat hij 33 jaar daarna zal sterven voor onze zonden… met Pasen… Het gehele paasfeest, en dan vooral Goede Vrijdag, is dus een wat dubieus gecelebreerde feestdag.

Enfin, Pasen is alweer voorbij, de eieren zijn opgegeten en de gekrulde paastakken met gekleurde houten eitjes en vogeltjes worden weer opgeborgen. Op naar Hemelvaartsdag en een week later Pinksteren, nog twee religieuze dagen, waar, vrees ik, nog minder mensen de betekenis van kennen. Maar goed, die vertel ik rond die tijd wel weer.

Carpe Diem

© Natasza - 14 april 2007

Je bent mijn maatje, sprak je in één zinVergeten was het harde woordIk ben mezelf, jij mijn vriendinEn ik vergat, en ging weer voort

© Natasza - 2 april 2007

Hebben we dat niet allemaal wel eens gedaan? De waarheid aanpassen, zodat we er beter mee kunnen leven? Vooral wij dames zijn hierin echte professionals. Ja, van alles een beetje mooier maken dan de werkelijkheid is, daar weten wij vrouwen alles van. Wij zijn de experts in het verbergen van de waarheid, niet alleen voor andere, maar niet in de laatste plaats voor onszelf.´Lieverd, dat ik zo tegen je schreeuw is omdat ik me zo vertrouwd bij je voel…´ of deze dan: ´Schatje, jij bent de enige, echt. Die vrouw is een collega, ik moet met haar uit eten, het is zakelijk, dat begrijp je toch wel?´ En wij vrouwen laten dan onze intuïtie los, het is je vent, die moet je toch kunnen vertrouwen? Ja, wij vrouwen weten alles van zelfbedrog. Natuurlijk spelen onze mannen hier handig op in en eigenlijk kun je hen dat ook niet kwalijk nemen. Zeg nou zelf, wie de schoen past…Eigenlijk is het triest. Zowel voor de man als voor de vrouw. Waarom doen wij elkaar dit aan. Waarom doen wij elkaar überhaupt zoveel verdriet aan? Het leven is kort en grotendeels gevuld met ellende. Er is zoveel verdriet en door alle media is al deze ellende dagelijks beschikbaar en worden we hiermee bestookt. Daar is niets mis mee. Ik ben helemaal voor informatievoorziening, maar tegelijkertijd veroorzaakt dit een soort van immuniteit door het continu worden belaagd van andermans verdriet, wanhoop en pijn. Moorden, oorlogen, natuurrampen, 24 uur per dag kun je jezelf, door middel van internet, televisie, kranten en radio, non-stop voorzien van de meest gruwelijke, echt gebeurde, gebeurtenissen. Met als resultaat: gevoelsverharding…Eigenlijk is het in en in triest. Pijn en wanhoop raken ons nauwelijks nog. Ik kan me nog zo goed herinneren hoe geschokt ik, maar ook de rest van de wereld was. tijdens een vreselijke hongersnood in Ethiopië, dit gebeurde in de jaren ´80. Gruwelijke beelden werden op televisie uitgezonden. Uitgeputte, uitgemergelde kindjes, met dikke, bolle buikjes, deden menigeen, vol medeleven vervuld, in hun buidel tasten. En al snel werd er een enorm benefietconcert georganiseerd door ´The Saint´ Bob Geldof, genaamd: Live Aid. Wereldberoemde artiesten deden hieraan mee en er kwam een Amerikaanse, maar ook een Britse singel uit, gezongen door Amerikaanse of Britse popmuzikanten. ´We are the world´ en ´Do they know it´s Chrismas´ gingen als warme broodjes over de toonbank en de moderne westerse beschaving had weer een goed gevoel over zichzelf.Een druppel op de gloeiende plaat was het, niet meer, slechts een grote druppel hopeloosheid. Ik vraag me wel eens af hoeveel van de destijds geredde Afrikaanse kindjes er op dit moment nog leven? Niet dat iemand daar geïnteresseerd in zou zijn. Een andere vorm van zelfbedrog.´Ik heb toch geld gegeven, wat is het probleem?´ Nou, het probleem is dat het geld lijkt te verdwijnen in een bodemloze put en aan alles en nog wat wordt uitgegeven, maar dat echte constructieve hulp niet door dit soort initiatieven wordt geboden. Het is een doekje voor het bloeden, niets meer en niets minder. Maar goed, het is niet allemaal ellende, wij hebben ons schuldgevoel met betrekking tot onze welvaartmaatschappij, afgekocht, we hebben immers geld gegeven. En hoewel de meesten van deze gulle gevers bezield zijn met goede bedoelingen, weten dezelfde weldoeners eigenlijk ook wel dat er meer nodig is dan een éénmalig financiële injectie. We geven ons een goed gevoel door te geloven dat dit geld werkelijk gaat helpen. Wederom zelfbedrog dus.En zo kabbelen we maar door en ondertussen maken wij ons druk over hoe we elektronisch onze belastingaangiftes op tijd de deur uit krijgen, of we wel of niet in een mooie en vooral niet burgerlijke auto rijden, of we dit jaar misschien nog een duurdere en exclusievere vakantie kunnen regelen en zo zijn er vele andere van dit soort ´belangrijke´ zaken. Maar wanneer is het nou eens genoeg, wanneer houden we nou eens op met elkaar voor de gek te houden en stellen wij ons kwetsbaar, maar eerlijk op? Wat zou er veranderen wanneer iedereen eens een dag alleen maar de waarheid zou zeggen. Wat mij meteen doet denken aan de film ´Liar´ met Jim Carrey in de hoofdrol. Een jongetje wenst dat zijn vader 24 uur lang alleen maar de waarheid kan vertellen. Geen mogelijkheid tot bedrog meer, niet ten opzichte van anderen, maar ook niet ten opzichte van zichzelf. Geen grote leugens en geen kleine leugentjes om bestwil. Al gauw ontstaan er hele hilarische, maar ook heel vervelende situaties. Voornamelijk omdat veel mensen de waarheid eigenlijk liever niet willen horen. Ook een bekende vorm van zelfbedrog: ik zeg dat ik de waarheid wil horen, maar wel mijn waarheid, anders word ik boos.´Lieverd, staat deze jurk mij goed?´ Waarop de brave echtgenoot antwoordt: ´Schat je ziet er fantastisch uit.´ Hoe kan hij anders. Zijn vrouw wil helemaal niet horen dat de jurk haar vetrollen accentueert en dat ze eigenlijk een keer op dieet zou moeten. En in twee zinnen vindt er bedrog van de echtgenoot plaats, maar op hetzelfde moment ook zelfbedrog van zijn vrouw.Eigenlijk is het dus een verloren zaak. Misschien wil ik ook wel teveel, en vraag ik om een onmogelijkheid, maar zeg nou zelf, zou het niet fantastisch zijn, wanneer er iemand zou zeggen: ´Genoeg is genoeg, vanaf vandaag spreek ik de waarheid en anders zeg ik niets.´ Eén ding is zeker, wat er ook gebeurt, met deze instelling kom er altijd iets positiefs uit. Of we leven in een eerlijkere en oprechtere samenleving, of al het gekakel houdt op en het is heerlijk stil. Ik weet eigenlijk niet aan welk resultaat ik de voorkeur geef, maar één ding weet ik wel, genoeg is genoeg en ik ga gewoon door met de waarheid spreken en anders… anders houd ik mijn mond en wordt het hier heel rustig…© Natasza - 4 april 2007

Tere spiegels zijn voor altijd gebrokenAls glas in water, te hard gelandEen poging om vertrouwen om te kopenMet eer en vrijheid, hand in handVerwanten die eerlijkheid belovenEn al gebeurt dat meestal nietWilde ik zo ontzettend graag gelovenVan alles wat en toch weer nietsIn onbegrijpelijk, stil verdrietKwetsbaar, met bonkend, bevend hartZag ik het onverwachtse verraad net nietEen verloren herinnering die het mes vasthadFata Morgana, sprak ik stil, heel zachtNiets is wat het lijkt, niet nu, niet toenWant zo is de pijn die mij hier brachtBesloten in een onverwachtse JudaszoenEn zo bewoog ik mij, zoals het hoordeBerooft van wat ik maar zo kort bezatMet in mijn hart mijn ongedeelde woordenLangzaam verder op mijn eenzaam pad© Natasza - 1 april 2007